TENS ή EMS; Διαφορές, Χρήσεις και Οδηγός Επιλογής Συσκευής Ηλεκτροδιέγερσης
Οι φορητές συσκευές ηλεκτροδιέγερσης χρησιμοποιούνται πλέον όχι μόνο σε φυσικοθεραπευτήρια αλλά και στο σπίτι, στο γυμναστήριο και στον χώρο της αθλητικής αποκατάστασης. Δύο από τις συχνότερες τεχνολογίες που συναντάμε είναι το TENS και το EMS. Παρότι οι συσκευές μοιάζουν εξωτερικά και χρησιμοποιούν αυτοκόλλητα ηλεκτρόδια, δεν έχουν τον ίδιο βασικό σκοπό:
Το TENS στοχεύει κυρίως στην προσωρινή ανακούφιση του πόνου. Το EMS προκαλεί μυϊκές συσπάσεις και χρησιμοποιείται για ενεργοποίηση, επανεκπαίδευση ή συμπληρωματική ενδυνάμωση μυών.
Η μία τεχνολογία δεν είναι γενικά καλύτερη από την άλλη. Η σωστή επιλογή εξαρτάται από το αποτέλεσμα που θέλεις να πετύχεις, την κατάσταση της υγείας σου και τον τρόπο με τον οποίο πρόκειται να χρησιμοποιήσεις τη συσκευή.
Τι είναι η ηλεκτροδιέγερση;
Η διαδερμική ηλεκτροδιέγερση χρησιμοποιεί ήπιους ηλεκτρικούς παλμούς οι οποίοι μεταφέρονται μέσω ηλεκτροδίων που τοποθετούνται στην επιφάνεια του δέρματος.
Μια τυπική συσκευή περιλαμβάνει: Την κεντρική μονάδα ελέγχου.
Ένα ή περισσότερα καλώδια. Αυτοκόλλητα ηλεκτρόδια.
Προγράμματα διαφορετικής συχνότητας και διάρκειας παλμού.
Ρύθμιση της έντασης. Χρονοδιακόπτη συνεδρίας.
Το αποτέλεσμα εξαρτάται από τις παραμέτρους του ηλεκτρικού παλμού, την ένταση, τη θέση των ηλεκτροδίων και τον ιστό που διεγείρεται.
Στο TENS επιδιώκεται κυρίως η διέγερση αισθητικών νεύρων. Στο EMS επιδιώκεται η ενεργοποίηση κινητικών νεύρων ώστε να προκληθεί μυϊκή σύσπαση.
Τι είναι το TENS;
Η ονομασία TENS προέρχεται από τον όρο Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation, δηλαδή διαδερμική ηλεκτρική νευρική διέγερση.
Το TENS χρησιμοποιείται κυρίως ως συμπληρωματικό μέσο για την προσωρινή διαχείριση ορισμένων μορφών πόνου. Η συσκευή στέλνει ηλεκτρικούς παλμούς στα αισθητικά νεύρα γύρω από την περιοχή της ενόχλησης.
Κατά τη χρήση πρέπει να αισθάνεσαι ένα έντονο αλλά άνετο μυρμήγκιασμα. Στα περισσότερα προγράμματα TENS δεν επιδιώκεται ορατή μυϊκή σύσπαση.
Πώς θεωρείται ότι λειτουργεί το TENS;
Υπάρχουν δύο βασικές θεωρίες.
Περιορισμός των σημάτων πόνου
Η διέγερση συγκεκριμένων αισθητικών νευρικών ινών μπορεί να περιορίσει προσωρινά τη μετάδοση των σημάτων του πόνου προς το κεντρικό νευρικό σύστημα. Ο μηχανισμός περιγράφεται συχνά ως «πύλη του πόνου».
Ενεργοποίηση ενδογενών μηχανισμών αναλγησίας
Ορισμένα πρωτόκολλα ενδέχεται να ενισχύουν την απελευθέρωση ουσιών που συμμετέχουν στους φυσικούς μηχανισμούς ανακούφισης από τον πόνο.
Το αποτέλεσμα είναι κυρίως συμπτωματικό. Το TENS μπορεί να μειώνει προσωρινά την αντίληψη του πόνου, αλλά δεν διορθώνει από μόνο του την αιτία που τον προκαλεί.
Πού μπορεί να χρησιμοποιηθεί το TENS;
Ανάλογα με την πάθηση και την καθοδήγηση επαγγελματία υγείας, το TENS μπορεί να δοκιμαστεί για:
Μυοσκελετικό πόνο. Ενοχλήσεις στη μέση. Πόνο από οστεοαρθρίτιδα.
Πόνο μετά από ορισμένους αθλητικούς τραυματισμούς. Πόνο περιόδου.
Μετεγχειρητικό ή μετατραυματικό πόνο ως συμπληρωματική μέθοδο.
Ορισμένες μορφές νευροπαθητικού πόνου. Δεν λειτουργεί το ίδιο καλά σε όλους ούτε σε κάθε είδος πόνου. Αν δεν γνωρίζεις την αιτία της ενόχλησης, προηγείται αξιολόγηση και όχι απλώς κάλυψη του συμπτώματος.
Τι δείχνουν οι έρευνες για το TENS;
Τα ερευνητικά αποτελέσματα διαφέρουν ανάλογα με την πάθηση, τη θέση εφαρμογής, την ένταση και τον σχεδιασμό κάθε μελέτης.
Η μεγάλη μετα-ανάλυση Meta-TENS περιέλαβε 381 τυχαιοποιημένες μελέτες και 24.532 συμμετέχοντες. Βρήκε μέτριας βεβαιότητας στοιχεία ότι η ένταση του πόνου ήταν χαμηλότερη κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά από ισχυρό αλλά μη επώδυνο TENS σε σύγκριση με εικονική θεραπεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι το TENS αποτελεί θεραπεία για κάθε σύνδρομο χρόνιου πόνου. Για παράδειγμα, το βρετανικό NICE δεν συστήνει TENS για τον χρόνιο πρωτοπαθή πόνο, επειδή δεν βρήκε επαρκή στοιχεία κλινικά σημαντικού και μακροχρόνιου οφέλους για αυτή τη συγκεκριμένη κατηγορία.
Επομένως, το πιο σωστό συμπέρασμα είναι ότι: Μπορεί να προσφέρει προσωρινή ανακούφιση. Δεν λειτουργεί σε όλους.
Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από την περίπτωση και το πρωτόκολλο. Δεν αντικαθιστά τη διάγνωση, την άσκηση ή την κατάλληλη θεραπεία.
Τι είναι το EMS;
Το EMS προέρχεται από τον όρο Electrical Muscle Stimulation, δηλαδή ηλεκτρική μυϊκή διέγερση. Στην αποκατάσταση χρησιμοποιείται συχνά και ο όρος NMES, Neuromuscular Electrical Stimulation.
Το EMS στέλνει ηλεκτρικούς παλμούς στα κινητικά νεύρα που ελέγχουν έναν μυ. Το αποτέλεσμα είναι μια ορατή και επαναλαμβανόμενη μυϊκή σύσπαση.
Η αίσθηση είναι διαφορετική από το TENS. Αντί για απλό μυρμήγκιασμα, νιώθεις τον μυ να συσπάται και να χαλαρώνει σε συγκεκριμένους κύκλους.
Πού χρησιμοποιείται το EMS;
Υπό κατάλληλη καθοδήγηση, το EMS μπορεί να χρησιμοποιηθεί για: Επανεκπαίδευση ενός μυός μετά από τραυματισμό ή επέμβαση. Περιορισμό της μυϊκής ατροφίας λόγω ακινησίας. Ενεργοποίηση μυών που δυσκολεύονται να συσπαστούν εκούσια. Διατήρηση ή βελτίωση μυϊκής λειτουργίας σε συγκεκριμένες καταστάσεις. Συμπληρωματική ενδυνάμωση υγιών μυών.
Υποστήριξη ορισμένων προγραμμάτων αποκατάστασης. Χαλάρωση μυϊκού σπασμού σε επιλεγμένες περιπτώσεις. Τοπική αύξηση της κυκλοφορίας κατά τη λειτουργία της συσκευής. Το EMS δεν αποτελεί ισοδύναμο μιας ολοκληρωμένης προπόνησης. Δεν αναπτύσσει με τον ίδιο τρόπο τον συντονισμό, την ισορροπία, την τεχνική, την κινητικότητα ή τη συνολική λειτουργική δύναμη.
Μπορεί το EMS να δυναμώσει τους μυς;
Μπορεί να συμβάλει στην ενδυνάμωση, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιείται σωστά και συνδυάζεται με εκούσια μυϊκή προσπάθεια. Μια συστηματική ανασκόπηση σε υγιείς ενηλίκους βρήκε αύξηση δύναμης στις μελέτες που εξέτασε, αλλά όχι αντίστοιχη και σταθερή βελτίωση σε λειτουργικές δοκιμασίες. Τα πρωτόκολλα διέφεραν σημαντικά, επομένως δεν προσδιορίστηκε μία ιδανική συχνότητα, ένταση ή διάρκεια κατάλληλη για όλους.
Σε νοσηλευόμενους ενηλίκους, άλλη συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση βρήκε μικρό όφελος στη δύναμη και τη λειτουργική κινητικότητα και μέτριο όφελος στη μυϊκή μάζα. Αυτό δείχνει ότι το NMES μπορεί να είναι χρήσιμο όταν η φυσιολογική άσκηση είναι περιορισμένη, χωρίς να σημαίνει ότι αντικαθιστά την προπόνηση σε υγιείς ασκουμένους.
Το EMS έχει μεγαλύτερη αξία ως: Συμπλήρωμα της άσκησης. Εργαλείο αποκατάστασης. Μέθοδος ενεργοποίησης συγκεκριμένου μυός. Λύση όταν η εκούσια σύσπαση είναι προσωρινά περιορισμένη.
EMS και μυϊκή αποκατάσταση
Πολλές συσκευές διαθέτουν προγράμματα που διαφημίζονται ως «recovery», «massage» ή «active recovery». Συνήθως χρησιμοποιούν ηπιότερες, επαναλαμβανόμενες συσπάσεις.
Η αίσθηση μπορεί να είναι ευχάριστη, όμως τα στοιχεία για ουσιαστική αντιμετώπιση του καθυστερημένου μυϊκού πόνου δεν είναι ξεκάθαρα. Μια συστηματική ανασκόπηση για ηλεκτροδιέγερση και DOMS κατέληξε ότι η αποτελεσματικότητα στην πρόληψη ή αντιμετώπιση του μυϊκού πιασίματος παραμένει αβέβαιη.
Το EMS δεν αντικαθιστά: Τον ύπνο. Την επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης και ενέργειας. Την ενυδάτωση. Την προοδευτική επιβάρυνση. Την ενεργητική αποκατάσταση. Τη φυσικοθεραπεία όταν υπάρχει τραυματισμός.
TENS και EMS: Οι βασικές διαφορές
| Χαρακτηριστικό | TENS | EMS/NMES |
|---|---|---|
| Κύριος στόχος | Προσωρινή ανακούφιση πόνου | Μυϊκή ενεργοποίηση και σύσπαση |
| Βασική δράση | Διέγερση αισθητικών νεύρων | Διέγερση κινητικών νεύρων |
| Τυπική αίσθηση | Έντονο αλλά άνετο μυρμήγκιασμα | Ορατή μυϊκή σύσπαση |
| Πρέπει να κινείται ο μυς; | Συνήθως όχι | Ναι |
| Συνήθης χρήση | Διαχείριση συμπτωμάτων πόνου | Επανεκπαίδευση, ενεργοποίηση και συμπληρωματική ενδυνάμωση |
| Θεραπεύει την αιτία; | Όχι από μόνο του | Όχι από μόνο του |
| Αντικαθιστά την άσκηση; | Όχι | Όχι |
| Καταλληλότερη θέση ηλεκτροδίων | Γύρω από την περιοχή του πόνου | Πάνω στον μυ και στα κινητικά του σημεία |
| Ένταση | Ισχυρή αλλά μη επώδυνη αίσθηση | Ισχυρή αλλά ελεγχόμενη μυϊκή σύσπαση |
Ποια συσκευή χρειάζεσαι;
Επίλεξε TENS όταν ο στόχος είναι η προσωρινή ανακούφιση
Το TENS είναι η πιθανότερα κατάλληλη κατηγορία όταν θέλεις να διαχειριστείς προσωρινά μια γνωστή και αξιολογημένη επώδυνη ενόχληση.
Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για να καλύψεις έναν οξύ πόνο ώστε να συνεχίσεις κανονικά μια δραστηριότητα που επιδεινώνει τον τραυματισμό.
Επίλεξε EMS όταν ο στόχος είναι η μυϊκή ενεργοποίηση
Το EMS είναι πιο κατάλληλο όταν ο στόχος είναι να προκαλέσεις ελεγχόμενες συσπάσεις σε έναν συγκεκριμένο μυ.
Σε περίπτωση τραυματισμού, επέμβασης, έντονης αδυναμίας ή νευρολογικής πάθησης, η τοποθέτηση των ηλεκτροδίων και το πρόγραμμα πρέπει να καθορίζονται από φυσικοθεραπευτή ή γιατρό.
Επίλεξε συνδυαστική συσκευή όταν χρειάζεσαι και τις δύο λειτουργίες
Υπάρχουν συσκευές που διαθέτουν ξεχωριστά προγράμματα TENS και EMS. Μπορούν να αποτελέσουν πρακτική επιλογή, αρκεί:
Οι λειτουργίες να είναι πραγματικά ξεχωριστές.
Να αναφέρονται καθαρά οι παράμετροι κάθε προγράμματος.
Να υπάρχουν σαφείς οδηγίες τοποθέτησης ηλεκτροδίων.
Η συσκευή να προέρχεται από αναγνωρίσιμο κατασκευαστή.
Να μην υπόσχεται μη ρεαλιστικά αποτελέσματα.
Πώς τοποθετούνται τα ηλεκτρόδια;
Η ακριβής τοποθέτηση εξαρτάται από την περιοχή, τον σκοπό και το πρόγραμμα. Οι οδηγίες του κατασκευαστή και του επαγγελματία υγείας έχουν προτεραιότητα.
Τοποθέτηση για TENS
Τα ηλεκτρόδια τοποθετούνται συνήθως γύρω από την επώδυνη περιοχή και όχι υποχρεωτικά ακριβώς πάνω στο σημείο με τη μεγαλύτερη ενόχληση.
Βασικοί κανόνες:
Τοποθέτησέ τα σε καθαρό και στεγνό δέρμα.
Άφησε απόσταση τουλάχιστον περίπου 2,5 εκατοστών μεταξύ τους.
Απόφυγε την τοποθέτηση πάνω σε οστικές προεξοχές.
Μην αφήνεις τα ηλεκτρόδια να ακουμπούν μεταξύ τους.
Αύξησε σταδιακά την ένταση μέχρι να αισθανθείς δυνατό αλλά άνετο μυρμήγκιασμα.
Τοποθέτηση για EMS
Τα ηλεκτρόδια τοποθετούνται πάνω στον μυ που θέλεις να ενεργοποιήσεις, συνήθως κατά μήκος της μυϊκής γαστέρας ή κοντά στα κινητικά σημεία του.
Η λανθασμένη θέση μπορεί να προκαλέσει:
Αδύναμη ή άνιση σύσπαση.
Άβολη κίνηση της άρθρωσης.
Έντονη ενόχληση χωρίς αποτελεσματική ενεργοποίηση.
Γρήγορη μυϊκή κόπωση.
Για θεραπευτική χρήση, η πρώτη εφαρμογή καλό είναι να γίνεται από φυσικοθεραπευτή.
Πώς χρησιμοποιείται με ασφάλεια μια συσκευή ηλεκτροδιέγερσης;
Διάβασε ολόκληρο το εγχειρίδιο της συσκευής.
Έλεγξε ότι τα καλώδια και τα ηλεκτρόδια δεν έχουν φθορές.
Καθάρισε και στέγνωσε το δέρμα.
Τοποθέτησε τα ηλεκτρόδια ενώ η συσκευή είναι απενεργοποιημένη.
Επίλεξε το σωστό πρόγραμμα TENS ή EMS.
Ξεκίνησε από τη χαμηλότερη ένταση.
Αύξησε την ένταση σταδιακά.
Μείνε καθιστός ή ξαπλωμένος κατά τις πρώτες εφαρμογές EMS.
Έλεγξε το δέρμα μετά τη συνεδρία.
Αφαίρεσε τα ηλεκτρόδια μόνο αφού απενεργοποιήσεις τη συσκευή.
Η ένταση δεν πρέπει να προκαλεί οξύ πόνο, κάψιμο ή ανεξέλεγκτη κίνηση.
Πού δεν πρέπει να τοποθετούνται τα ηλεκτρόδια;
Μην τοποθετείς ηλεκτρόδια:
Στο μπροστινό ή στα πλάγια μέρη του λαιμού.
Πάνω στα μάτια, στο στόμα ή στους κροτάφους.
Στο κεφάλι χωρίς ειδική ιατρική καθοδήγηση.
Έτσι ώστε το ρεύμα να περνά από τη μία πλευρά του θώρακα στην άλλη.
Ταυτόχρονα στο στήθος και στην άνω πλάτη.
Πάνω στην καρδιά.
Σε ερεθισμένο, μολυσμένο ή τραυματισμένο δέρμα.
Πάνω σε ανοιχτή πληγή.
Σε περιοχή με μειωμένη ή χαμένη αισθητικότητα.
Πάνω ή κοντά σε ύποπτη ή γνωστή καρκινική βλάβη.
Πάνω σε έντονα πρησμένη ή φλεγμονώδη περιοχή.
Πολύ κοντά σε φαρμακευτικό επίθεμα.
Μην χρησιμοποιείς ηλεκτροδιέγερση μέσα στο μπάνιο, στο ντους ή κοντά σε νερό.
Ποιοι χρειάζονται ιατρική έγκριση;
Μην χρησιμοποιήσεις TENS ή EMS χωρίς προηγούμενη ιατρική συμβουλή εάν:
Έχεις βηματοδότη, εμφυτευμένο απινιδωτή ή άλλο ηλεκτρονικό εμφύτευμα.
Έχεις επιληψία.
Είσαι έγκυος ή μπορεί να είσαι έγκυος.
Έχεις γνωστό καρδιολογικό πρόβλημα.
Υπάρχει μειωμένη αισθητικότητα ή νευροπάθεια.
Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα κυκλοφορίας.
Έχει προηγηθεί πρόσφατη επέμβαση.
Υπάρχει πρόσφατο κάταγμα ή τάση αιμορραγίας.
Η μυϊκή σύσπαση μπορεί να επηρεάσει την επούλωση.
Υπάρχει ενεργός καρκινική νόσος στην περιοχή.
Η αιτία του πόνου δεν έχει διαγνωστεί.
Η ασφάλεια της μυϊκής ηλεκτροδιέγερσης κατά την εγκυμοσύνη δεν έχει τεκμηριωθεί. Το TENS χρησιμοποιείται σε ορισμένες περιπτώσεις τοκετού, αλλά μόνο με καθοδήγηση μαίας ή γιατρού.
Πότε πρέπει να σταματήσεις;
Σταμάτησε αμέσως τη χρήση αν εμφανιστούν:
Οξύς πόνος.
Έντονο κάψιμο.
Μούδιασμα που επιμένει.
Ζάλη ή τάση λιποθυμίας.
Δύσπνοια.
Πόνος ή αίσθημα παλμών στο στήθος.
Ανεξέλεγκτη μυϊκή σύσπαση.
Έντονη ερυθρότητα, φουσκάλες ή ερεθισμός.
Επιδείνωση των συμπτωμάτων.
Μια ήπια, προσωρινή ερυθρότητα κάτω από τα ηλεκτρόδια μπορεί να οφείλεται στην πίεση ή στην κόλλα. Αν επιμένει, προκαλεί κνησμό ή συνοδεύεται από πόνο, μη χρησιμοποιήσεις ξανά τα ίδια ηλεκτρόδια πριν ελέγξεις το δέρμα και τις οδηγίες της συσκευής.
Τι να προσέξεις κατά την αγορά;
Ξεχωριστές λειτουργίες TENS και EMS
Μην αρκεστείς στον αριθμό των προγραμμάτων. Έλεγξε εάν η συσκευή διαθέτει πραγματικά διαφορετικές λειτουργίες για αισθητική νευρική διέγερση και μυϊκή σύσπαση.
Δύο ή τέσσερα κανάλια
Μια συσκευή δύο καναλιών ελέγχει συνήθως δύο ζεύγη ηλεκτροδίων και είναι αρκετή για τις περισσότερες οικιακές εφαρμογές.
Τα τέσσερα κανάλια προσφέρουν μεγαλύτερη κάλυψη και μπορούν να είναι χρήσιμα σε επαγγελματίες ή σε εφαρμογές EMS σε μεγαλύτερες μυϊκές ομάδες.
Ανεξάρτητη ρύθμιση έντασης
Η ανεξάρτητη ρύθμιση ανά κανάλι είναι σημαντική, επειδή η αισθητικότητα και η απόσταση των ηλεκτροδίων μπορεί να διαφέρουν ανάμεσα στις δύο πλευρές του σώματος.
Καθαρή οθόνη και κλείδωμα πλήκτρων
Η οθόνη πρέπει να εμφανίζει ευδιάκριτα:
Το πρόγραμμα.
Την ένταση κάθε καναλιού.
Τον χρόνο που απομένει.
Την κατάσταση της μπαταρίας.
Το κλείδωμα αποτρέπει την τυχαία αλλαγή έντασης.
Διαθεσιμότητα ανταλλακτικών ηλεκτροδίων
Πριν αγοράσεις τη συσκευή, έλεγξε:
Πόσο κοστίζουν τα ανταλλακτικά.
Εάν διατίθενται εύκολα.
Εάν υπάρχουν διαφορετικά μεγέθη.
Αν χρησιμοποιούνται τυποποιημένες ή αποκλειστικές συνδέσεις.
Πόσες χρήσεις προσφέρει περίπου κάθε σετ.
Μια οικονομική συσκευή μπορεί να αποδειχθεί ακριβή αν απαιτεί δυσεύρετα ηλεκτρόδια.
Ποιότητα καλωδίων και συνδέσεων
Τα καλώδια πρέπει να συνδέονται σταθερά, να μην αποσπώνται εύκολα και να μπορούν να αντικατασταθούν. Οι φθαρμένες συνδέσεις ενδέχεται να προκαλέσουν ασταθή ή δυσάρεστη διέγερση.
Πιστοποίηση και κατασκευαστής
Για την ευρωπαϊκή αγορά, έλεγξε την προβλεπόμενη σήμανση CE, τα πλήρη στοιχεία του κατασκευαστή, τις οδηγίες στην κατάλληλη γλώσσα και την ξεκάθαρη προβλεπόμενη χρήση.
Η σήμανση συμμόρφωσης δεν αποδεικνύει ότι κάθε διαφημιστικός ισχυρισμός είναι αληθινός. Δείχνει ότι η συσκευή έχει τοποθετηθεί στην αγορά βάσει του αντίστοιχου κανονιστικού πλαισίου.
Εγγύηση και τεχνική υποστήριξη
Προτίμησε συσκευή με:
Σαφή διάρκεια εγγύησης.
Διαθέσιμα ανταλλακτικά.
Τεχνική υποστήριξη.
Αναλυτικό εγχειρίδιο.
Καταγεγραμμένες αντενδείξεις.
Οδηγό τοποθέτησης ηλεκτροδίων.
Διαφημιστικοί ισχυρισμοί που χρειάζονται προσοχή
Να είσαι επιφυλακτικός όταν μια συσκευή υπόσχεται:
Μεγάλη απώλεια βάρους χωρίς άσκηση.
Τοπικό κάψιμο λίπους.
Εξάλειψη κυτταρίτιδας.
«Γραμμωμένους κοιλιακούς» χωρίς διατροφή και προπόνηση.
Θεραπεία κάθε είδους πόνου.
Άμεση επούλωση τραυματισμών.
Αντικατάσταση της φυσικοθεραπείας.
Επαγγελματικά αποτελέσματα χωρίς σωστή τοποθέτηση ή καθοδήγηση.
Σύμφωνα με τον FDA, το EMS μπορεί να συμβάλει προσωρινά στην ενδυνάμωση ή τόνωση ενός μυός, αλλά δεν έχει εγκριθεί ως μέσο απώλειας βάρους, μείωσης της περιφέρειας ή δημιουργίας εντυπωσιακών κοιλιακών χωρίς άσκηση και διατροφή.
Συντήρηση των ηλεκτροδίων
Για μεγαλύτερη διάρκεια ζωής:
Χρησιμοποίησέ τα σε καθαρό και στεγνό δέρμα.
Μην εφαρμόζεις κρέμα ή λάδι πριν από τη χρήση.
Τοποθέτησέ τα ξανά στο προστατευτικό φύλλο μετά τη συνεδρία.
Φύλαξέ τα σύμφωνα με τις οδηγίες.
Μην τραβάς το ηλεκτρόδιο από το καλώδιο.
Αντικατάστησέ τα όταν δεν κολλούν ομοιόμορφα.
Μη μοιράζεσαι ηλεκτρόδια με άλλους χρήστες.
Τα φθαρμένα ηλεκτρόδια κατανέμουν το ρεύμα λιγότερο ομοιόμορφα και μπορούν να προκαλέσουν δυσάρεστα «τσιμπήματα».
Συμπέρασμα
Το TENS και το EMS χρησιμοποιούν παρόμοιο εξοπλισμό αλλά εξυπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς.
Το TENS είναι σχεδιασμένο κυρίως για προσωρινή ανακούφιση από ορισμένα είδη πόνου. Η αίσθηση πρέπει να είναι έντονη αλλά άνετη, χωρίς να απαιτείται ορατή μυϊκή σύσπαση.
Το EMS διεγείρει τα κινητικά νεύρα και προκαλεί μυϊκή σύσπαση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για μυϊκή ενεργοποίηση, επανεκπαίδευση και συμπληρωματική ενδυνάμωση, ιδιαίτερα στο πλαίσιο οργανωμένου προγράμματος αποκατάστασης. Αν χρειάζεσαι και τις δύο λειτουργίες, μια συνδυαστική συσκευή μπορεί να είναι πρακτική επιλογή. Προτεραιότητα, όμως, δεν πρέπει να έχει ο μεγαλύτερος αριθμός προγραμμάτων, αλλά η ασφάλεια, η σαφής προβλεπόμενη χρήση, η δυνατότητα ελέγχου της έντασης, η ποιότητα των ηλεκτροδίων και η υποστήριξη από αξιόπιστο κατασκευαστή.
Καμία συσκευή ηλεκτροδιέγερσης δεν αντικαθιστά τη διάγνωση, τη θεραπευτική άσκηση, τη φυσικοθεραπεία ή την ολοκληρωμένη προπόνηση.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιο είναι καλύτερο για πόνο, το TENS ή το EMS;
Για προσωρινή ανακούφιση από πόνο, η κατάλληλη λειτουργία είναι συνήθως το TENS. Το EMS προκαλεί μυϊκές συσπάσεις και δεν έχει ως κύριο σκοπό την αναλγησία.
Ποιο είναι καλύτερο για μυϊκή ενδυνάμωση;
Το EMS είναι σχεδιασμένο για μυϊκή ενεργοποίηση. Μπορεί να συμπληρώσει την προπόνηση ή την αποκατάσταση, αλλά δεν αντικαθιστά τις ασκήσεις αντίστασης.
Πρέπει να βλέπω τον μυ να κινείται στο TENS;
Συνήθως όχι. Στο TENS επιδιώκεται ένα ισχυρό αλλά άνετο μυρμήγκιασμα. Ορατή σύσπαση είναι χαρακτηριστικό του EMS.
Μπορώ να χρησιμοποιήσω EMS στους κοιλιακούς;
Μόνο εφόσον η συσκευή προορίζεται για αυτή τη χρήση και δεν υπάρχει αντένδειξη. Το EMS μπορεί να προκαλέσει συσπάσεις στους κοιλιακούς, αλλά δεν καίει τοπικά λίπος και δεν δημιουργεί μόνο του εμφανείς κοιλιακούς.
Πόσο συχνά μπορώ να χρησιμοποιώ τη συσκευή;
Η συχνότητα εξαρτάται από το πρόγραμμα, τον στόχο, την περιοχή και τις οδηγίες της συγκεκριμένης συσκευής. Το EMS προκαλεί μυϊκή κόπωση και δεν πρέπει να εφαρμόζεται αδιάκριτα στην ίδια μυϊκή ομάδα.
Μπορώ να χρησιμοποιήσω TENS ή EMS μετά την προπόνηση;
Το TENS μπορεί να χρησιμοποιηθεί για προσωρινή διαχείριση μιας γνωστής επώδυνης ενόχλησης. Ορισμένα ήπια προγράμματα EMS προσφέρουν αίσθηση ενεργητικής αποκατάστασης, αλλά δεν έχει αποδειχθεί ότι εξαλείφουν το μυϊκό πιάσιμο.
Είναι φυσιολογική η κοκκινίλα κάτω από τα ηλεκτρόδια;
Μια ήπια και σύντομη ερυθρότητα μπορεί να εμφανιστεί. Αν υπάρχει κνησμός, πόνος, κάψιμο, φουσκάλες ή η κοκκινίλα επιμένει, σταμάτησε τη χρήση και έλεγξε το δέρμα, τα ηλεκτρόδια και τις οδηγίες.
Βιβλιογραφία
** NHS – Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation
** FDA – Electronic Muscle Stimulators
** Johnson et al. – Meta-TENS study: systematic review and meta-analysis of 381 studies
** Mukherjee et al. – Electrical Stimulation and Muscle Strength Gains in Healthy Adults
** Nussbaum et al. – Neuromuscular electrical stimulation in hospitalised adults
** Menezes et al. – Electrical stimulation for delayed-onset muscle soreness
** Royal National Orthopaedic Hospital – Patient Guide to TENS
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη διάγνωση ή καθοδήγηση από γιατρό ή φυσικοθεραπευτή.